Spis treści przewodnika: Likwidacja działalności gospodarczej - obowiązki przedsiębiorcycz.1 Jak rozliczyć firmę przy likwidacji działalności…
Likwidacja działalności gospodarczej a podatek dochodowy Powrót
Data ostatniej edycji: 2025-12-09 Data dodania: 2025-12-09
Spis treści przewodnika: Likwidacja działalności gospodarczej – obowiązki przedsiębiorcy
cz. 1. Jak rozliczyć firmę przy likwidacji działalności gospodarczej? >>
cz.2 Likwidacja działalności a podatek dochodowy >>
cz.3. Likwidacja działalności a obowiązki związane z kasą fiskalną >>
Spis treści do cz. 2
Zamykając działalność gospodarczą, musimy rozliczyć się z urzędem skarbowym z tytułu podatku dochodowego. Oznacza to obowiązek przygotowania odpowiednich dokumentów i rozliczenia majątku firmy.
Spis z natury na dzień likwidacji działalności gospodarczej
Każdy przedsiębiorca prowadzący podatkową księgę przychodów i rozchodów (KPiR) musi w dniu likwidacji działalności sporządzić tzw. spis z natury, zwany również remanentem likwidacyjnym. To dokument, który pozwala ustalić wartość majątku pozostającego w firmie w chwili jej zamknięcia.
W spisie musimy ująć wszystkie składniki pozostające w firmie, w tym:
- towary handlowe,
- materiały (surowce) podstawowe i pomocnicze,
- półwyroby i produkcję w toku,
- wyroby gotowe, braki i odpady.
Dodatkowo jeżeli w firmie znajdują się towary należące do innych podmiotów, również należy je uwzględnić w spisie. Trzeba podać ich ilość i informację o właścicielu, jednak bez dokonywania wyceny.
Pamiętaj!
Nawet jeśli nie posiadamy żadnych towarów czy materiałów, w dalszym ciągu mamy obowiązek sporządzenia spisu – wówczas jego wartość wynosi „0”.
Spis z natury musi zawierać podstawowe dane, takie jak: imię i nazwisko właściciela firmy, datę sporządzenia dokumentu, kolejny numer pozycji, dokładny opis towaru, jednostkę miary, ilość, cenę jednostkową oraz wartość łączną. Na końcu należy dodać klauzulę „Spis zakończono na pozycji…”, a także podpisać dokument.
Wartość ustaloną w spisie przedsiębiorca wpisuje do podatkowej KPiR – jako ostatnią pozycję w dniu likwidacji działalności. Co ważne, sam spis nie jest przekazywany do urzędu skarbowego. Powinien jednak być przechowywany w dokumentacji firmy i okazywany w razie ewentualnej kontroli.
Uwaga!
Spis z natury przygotowują jedynie osoby prowadzące KPiR, obowiązek ten nie dotyczy osób rozliczających się na podstawie ewidencji przychodów.
Wykaz składników majątku
Drugim obowiązkowym dokumentem, jaki należy sporządzić przy likwidacji działalności, jest wykaz składników majątku firmy. To zestawienie wszystkich rzeczy i praw, które stanowiły własność przedsiębiorcy na dzień zakończenia działalności.
W wykazie należy wskazać m.in. nazwę każdego składnika majątku, datę jego nabycia i wartość początkową. Dodatkowo także wydatki poniesione na jego zakup – z rozróżnieniem na koszty uzyskania przychodów i te, które do kosztów nie trafiły.
Jeżeli w firmie znajdują się rzeczy niebędące naszą własnością, również trzeba je wymienić w wykazie, podając, do kogo należą.
Podobnie jak w przypadku spisu z natury, wykaz składników majątku nie jest przesyłany do urzędu skarbowego. Mamy jednak obowiązek przechowywać go przez pięć lat i udostępnić na żądanie organów podatkowych.
Sprzedaż majątku po likwidacji działalności gospodarczej
Po likwidacji firmy majątek przedsiębiorstwa staje się majątkiem prywatnym właściciela. Jeśli jednak sprzedamy któryś ze składników przed upływem 6 lat od likwidacji, uzyskany dochód będzie podlegał opodatkowaniu. Wynika to z art. 14 ust. 2 pkt 17 ustawy o PIT.
Podatek oblicza się od różnicy między ceną sprzedaży a kosztami nabycia danego składnika, które wcześniej nie zostały ujęte w kosztach uzyskania przychodu.
- W przypadku towarów handlowych – można odliczyć wydatki na ich zakup, o ile nie były wcześniej ujęte w kosztach.
- W przypadku środków trwałych – można odliczyć niezamortyzowaną część ich wartości.
- W przypadku wyposażenia – cały przychód ze sprzedaży stanowi dochód, ponieważ wydatki na jego zakup zostały już w całości zaliczone do kosztów.
Rozliczenie podatku za ostatni miesiąc działalności
Podatek dochodowy za ostatni miesiąc prowadzenia firmy należy zapłacić na dotychczasowych zasadach. Odbywa się to według skali podatkowej, podatku liniowego lub ryczałtu. W przypadku przedsiębiorców rozliczających się w formie karty podatkowej, podatek należy obliczyć proporcjonalnie. Mianowicie – 1/30 miesięcznej należności za każdy dzień prowadzenia działalności w ostatnim miesiącu.
Deklarację roczną składa się w zwykłym terminie, właściwym dla danego sposobu opodatkowania.
Czynny podatnik VAT a zamknięcie działalności
Likwidacja działalności gospodarczej przez przedsiębiorcę, który jest czynnym podatnikiem VAT, wiąże się z dodatkowymi obowiązkami wobec urzędu skarbowego. Oprócz formalnego wykreślenia firmy z ewidencji, konieczne jest także rozliczenie się z podatku od towarów i usług.
Spis z natury dla celów VAT
W dniu likwidacji działalności gospodarczej należy sporządzić spis z natury dla celów podatku VAT. Obejmuje on wszystkie towary, przy zakupie których przedsiębiorcy przysługiwało prawo do odliczenia VAT, a które w momencie zamknięcia firmy nadal znajdują się w jej posiadaniu.
W spisie ujmujemy towary, które zostały zakupione z fakturą VAT – niezależnie od tego, czy podatek został faktycznie odliczony. Nie obejmuje się natomiast tych składników, przy zakupie których prawo do odliczenia nam nie przysługiwało. Warto pamiętać, że jeśli sami zrezygnowaliśmy z odliczenia VAT przy zakupie, to taki towar również musimy uwzględnić w spisie.
W spisie powinniśmy szczegółowo opisać każdy towar. Podać jego nazwę, jednostkę miary, ilość, cenę jednostkową, wartość, a także wskazać obowiązującą stawkę VAT i kwotę podatku. Na końcu dokumentu powinny znaleźć się podpisy osoby sporządzającej oraz właściciela firmy.
Wycena majątku firmy i ujęcie VAT przy zamknięciu działalności
Towary w remanencie można wycenić według ceny zakupu, ceny nabycia (czyli z uwzględnieniem kosztów transportu, ubezpieczenia czy załadunku), wartości rynkowej – jeśli jest niższa – albo ceny towarów podobnych, gdy np. zostały one otrzymane w spadku lub darowiźnie.
Spis z natury można sporządzić w dowolnej formie, ponieważ nie ma urzędowego wzoru takiego dokumentu. Nie trzeba też wcześniej informować urzędu skarbowego o jego sporządzeniu.
Wartość podatku VAT wynikającą ze spisu należy wykazać w ostatniej deklaracji podatkowej. Składa się ją za miesiąc lub kwartał, w którym działalność została zlikwidowana. Jeśli przed zamknięciem firmy sprzedaliśmy wszystkie towary i składniki majątku, w ostatniej deklaracji VAT wskazujemy wartość remanentu równą 0 zł.
Obowiązek zapłaty podatku
Towary wykazane w spisie z natury traktuje się jak te, które zostały „sprzedane” w momencie zakończenia działalności. Oznacza to, że powstaje obowiązek zapłaty podatku VAT od ich wartości. Datą powstania tego obowiązku jest dzień likwidacji działalności.
Przykład:
Jeśli przedsiębiorca kończy działalność w sierpniu 2025 roku i w firmie pozostaje drukarka zakupiona w 2022 roku za 2 000 zł netto, której wartość w momencie likwidacji wynosi 1 200 zł netto, to właśnie tę wartość powinien wykazać w spisie z natury. Od tej kwoty należy naliczyć 23% VAT, czyli 276 zł. Sumę podatku należnego od towarów objętych spisem z natury powinniśmy wykazać w poz. 33 części deklaracyjnej pliku JPK_v7.
Wykreślenie z rejestru podatników VAT
Po zakończeniu działalności gospodarczej musimy powiadomić urząd skarbowy o zaprzestaniu wykonywania czynności podlegających opodatkowaniu VAT. Mamy na to 7 dni od dnia likwidacji działalności.
W tym celu powinniśmy złożyć formularz VAT-Z do urzędu skarbowego właściwego dla miejsca prowadzenia działalności. Formularz możemy przesłać elektronicznie – przez Portal Podatkowy lub aplikację e-Deklaracje.
Po złożeniu zgłoszenia urząd skarbowy wykreśli firmę z rejestru czynnych podatników VAT. Jeśli posiadaliśmy status podatnika VAT-UE, zostanie on automatycznie utracony.
Spis treści przewodnika: Likwidacja działalności gospodarczej – obowiązki przedsiębiorcy
cz. 1. Jak rozliczyć firmę przy likwidacji działalności gospodarczej? >>
cz.2 Likwidacja działalności a podatek dochodowy >>
cz.3. Likwidacja działalności a obowiązki związane z kasą fiskalną >>
Agnieszka Fida
Specjalista ds. księgowości
Czy ten artykuł był pomocny?
00
Niniejsze materiały zawierają poglądy autorów i nie stanowią czynności doradztwa księgowego i
podatkowego.
Formsoft spółka z ograniczoną odpowiedzialnością nie ponosi odpowiedzialności za skutki decyzji
podejmowanych
na postawie informacji zawartych w materiałach publikowanych na naszej stronie.
W tych kwestiach należy zasięgnąć informacji u doradcy podatkowego, w oddziale ZUS,
bądź w Krajowej Informacji Podatkowej.
