6. PŁACE > Płace i ZUS

Składniki wynagrodzenia

W tabeli możemy umieścić 5 składników wynagrodzenia. Możemy po niej poruszać się korzystając z klawiszy strzałek na klawiaturze lub klikając w interesujące nas pole.

Nową pozycję, do wpisania kolejnego składnika wynagrodzenia, dopisujemy klikając znak plus nad tabelką lub wciskamy klawisz [Insert], usuwamy klikając znak minus [-] nad tabelką lub wciskając klawisz [Delete].

Jeżeli w polu KOD jest wpisana liczba, składnik można też usunąć wpisując 0.

Kody składników służą nam pomocniczo do określenia rodzaju wynagrodzenia i miejsca przeznaczenia na deklaracji PIT 11. Nie są one umieszczane na deklaracjach ZUS!

Kod składnika możemy wpisać ręcznie, jeśli go pamiętamy, jeśli nie, to po kliknięciu lub wciśnięciu [Enter] na polu KOD możemy otworzyć słownik składników wynagrodzeń. Słownik służy nie tylko odciążeniu naszej pamięci, ale można do niego np. wpisać stale używane wartości, które będą się pojawiały wraz z wybranym składnikiem.

Jeżeli poszukiwany przez nas kod składnika nie jest umieszczony w otwartej tabeli, dopisać nowy możemy pobierając go z listy poprzez przycisk [Dopisz nowy] lub zmienić istniejący przez [Zmień].

ECZDB - bardzo ważne znaczniki, które informują, jak dany składnik należy traktować przy wyliczaniu składek ubezpieczeniowych oraz podatku. Znaczniki te decydują o tym, czy dany składnik wynagrodzenia należy uwzględniać w podstawie wyliczania:

•E - Składki na ubezpieczenie emerytalne i rentowe,

•C - Składki na ubezpieczenie chorobowe i wypadkowe,

•Z - Składki na ubezpieczenie zdrowotne,

•D - Zaliczki na podatek dochodowy,

•A - Koszty autorskie,

•B - Brać do chorobowego - ujmowanie składnika wynagrodzenia przy wyliczaniu wynagrodzenia chorobowego.

Zaznaczenie wybranego znacznika (robimy to kliknięciem lub klawiszem spacji) oznacza, że dany składnik ma być ujmowany w odpowiedniej dla znacznika podstawie naliczania składki lub podstawie podatku dochodowego.

Daje to wielką elastyczność w stosowaniu składników wynagrodzeń i możliwość dostosowania do obecnych i przyszłych zasad określających, które elementy wynagrodzeń należy ujmować przy obliczaniu podstawy ubezpieczeń i podatku.

Podobnie, jak w przypadku kwoty, możemy dla typowych składników ustawić znaczniki bezpośrednio w słowniku.

Kolumna A - zaznaczana jest po to, aby wyliczały się koszty autorskie. Należy mieć zaznaczone również E.

Jeżeli w firmie stosowane są koszty autorskie należy wejść w Płace i ZUS → Opcje → Dane płatnika i zaznaczyć opcję: "Stosuj koszty autorskie".

Wprowadzając wynagrodzenie pracownika należy zaznaczyć znacznik A oraz E. Następnie w kosztach wpisać S. W prawym dolnym rogu okna pojawi się rozliczenie kosztów specjalnych, w tym kosztów autorskich.

Koszty autorskie można wyliczyć procentowo (należy wówczas wybrać [%] oraz wpisać w sąsiednie pole wartość z przedziału 0-100%) lub wartościowo (należy wybrać [zł] oraz wpisać wartość kosztów).

Koszty autorskie zostaną dodane do wartości kosztów typowych.

Ostatnią kolumną w tabeli jest R - rok.

Związany jest on z imiennym raportem miesięcznym o przychodach i okresach pracy nauczycielskiej, czyli dotyczy druku RPA.

Aby móc wybrać rok należy mieć wskazany kod składnika.

Po kliknięciu ukaże się rozwijana lista do wyboru roku, którego praca nauczycielska dotyczy.

Aby złożyć raport RPA należy również wejść w [Praca nauczycielska] i wprowadzić zakres okresów i wymiar zajęć wykonywania pracy nauczycielskiej. Dostępne są 2 okresy. Jeżeli okres dotyczy całęgo miesiąca wystarczy kliknąć przycisk [Daty] a program sam wstawi aktualny miesiąc w pola "od" i "do".

W zależności od zaznaczonych podległości brane są kwoty wynagrodzenia do różnych części raportu RPA.

I tak:

•do cz. III. B RPA idzie kwota z płac, gdy: zaznaczone jest E w podległościach oraz R - rok jest wypełniony i różny od roku systemowego,

•do cz. III. C RPA idzie kwota z płac, gdy: zaznaczone jest C w podległościach (oraz W w Danych osobowych) oraz R - rok jest wypełniony i różny od roku systemowego,

•do cz. III. D RPA idzie kwota z płac, gdy: wybrany jest kod składnika 60 oraz R - rok jest pusty lub taki sam, jak rok systemowy,

•do cz. III. E RPA idzie kwota z płac, gdy: wybrany jest kod składnika 60 oraz R - rok jest wypełniony i różny od roku systemowego,

•do cz. III. F RPA idą okresy i wymiary zajęć określone w [Praca nauczycielska].

Uwaga! Podległości zaznaczone wcześniej w Danych Osobowych mają znaczenie nadrzędne. Jeżeli np. dana osoba w Danych Osobowych ma zaznaczone, że nie podlega ubezpieczeniu chorobowemu a podlega wypadkowemu, jeżeli wprowadzony dla niej składnik wynagrodzenia będzie miał oznaczenie C, to zostanie naliczona składka wypadkowa a chorobowa nie.

Świadczenia i przerwy

Tą tabelą posługujemy się w sposób analogiczny do tabeli składników wynagrodzeń.

Używane tu składniki są listą określoną przez ZUS. Dostępne są tu takie świadczenia i przerwy, jak np.:

•Urlop bezpłatny,

•Urlop wychowawczy,

•Zasiłek porodowy,

•Zasiłek macierzyński,

•Zasiłki wyrównawcze,

•Świadczenia chorobowe,

•I inne.

Kwoty świadczeń z tytułu niezdolności do pracy można wpisać ręcznie lub wyliczyć przez program. Więcej w Kalkulatorze zasiłkowo-chorobowym.

Dodatki i potrącenia

W tej części wpisujemy np.:

•Składki ubezpieczeniowe płacone przez pracowników,

•Potrącenia, jakich musimy dokonać z kwoty do wypłaty pracowników.

Możemy tu wpisać trzy rodzaje potrąceń czy dodatków.

Kwoty potrąceń wpisujemy ze znakiem minus.

Dokonane tu wpisy pojawiają się na liście płac, nie są jednak brane pod uwagę w wyliczaniu składek i podatków.

W pole PPE wpisujemy kwotę odprowadzaną na Pracowniczy Program Emerytalny (tzw. III filar) - PPE. Jako jedyny z dodatków jest on uwzględniany w podstawie do wyliczenia zaliczki na podatek dochodowy.

Na ekranie wyświetlana jest maksymalna kwota, jaką można przeznaczyć na PPE, liczona jako 7% od sumy kwot podlegających opodatkowaniu z wyłączeniem kwoty na PPE.

Zasiłki z Budżetu Państwa

Wpisujemy tu ilość zasiłków i kwotę wypłaconego zasiłku rodzinnego i pielęgnacyjnego oraz kwotę zasiłku wychowawczego.

Nie są one ujmowane do podstawy składek ZUS i podstawy podatku dochodowego.

Świadczenia te są uwzględniane w deklaracjach ZUS DRA, jako podlegające rozliczeniu w ciężar składek na ubezpieczenia społeczne.

Podatek dochodowy

Z prawej części ekranu określamy wielkość kosztu i ulgi podatkowej przysługującej danej osobie.

Możemy wybrać, odpowiednio dla kosztu i ulgi:

•k, u - Standardowe,

•K, U - Podwyższone,

•S - Specjalne - Ukazuje się miejsce do wpisania dowolnej kwoty kosztu i ulgi.

Kwoty kosztów i ulg pobierane są z parametrów systemu (System - Parametry).

Koszty i ulga dla młodocianych

W przypadku pracowników, którzy nie skończyli 26 lat i w Danych osobowych nie mają zaznaczone, że złożyli oświadczenie o niestosowaniu zwolnienia PIT, obok kosztu i ulgi umieszczony jest mały kwadracik a wyliczony koszt i ulga są przekreślone.

Ma to podkreślić fakt, że nie są one uwzględniane w wyliczeniach wynagrodzenia a także nie są wykazywane na liście płac i karcie wynagrodzeń, jak również na PIT-11. Są jednak ważną informacją dla programu z powodu wyliczeń hipotetycznej zaliczki według której określana jest składka na ubezpieczenie zdrowotne.

To przekreślenie kosztu i ulgi istotne jest zwłaszcza dla młodocianych pracowników, którzy mają niskie wynagrodzenie. Nie wpisanie w edycji pozycji kosztów i ulgi nie będzie mieć znaczenia, jeżeli wypłata jest większa.

Zalecamy jednak by pozostawić mimo wszystko te oznaczenia.

Koszty dla umów zlecenia i o dzieło

Zwracamy uwagę, że koszty i ulga standardowe i podwyższone dotyczą także umów zlecenia i umów o dzieło:

•W przypadku kosztów standardowych, gdy np. w System - Parametry są określone, jako 20% należy wybrać k,u.

•W przypadku kosztów podwyższonych, gdy np. W system - Parametry są określone, jako 50% należy wybrać K,U.

Dodatkowo możemy kwotę wynagrodzenia podzielić na część, od której liczymy koszty w wysokości ustawowej i tę część wynagrodzenia, dla której liczymy koszty w inny sposób. Możemy to zastosować w przypadku osób wykonujących szczególne czynności, np. związane z prawami autorskimi.

Inne miejsca pracy

Opcja dostępna w przypadku zaznaczenia w Dane osobowe - Dodaj/Edytuj opcji "Pracownik uzyskuje dochody w innej firmie". W tym miejscu dopisujemy wynagrodzenie z innych miejsc pracy. Może ono wpływać na obliczenia składek społecznych płaconych przez pracownika czy uzyskiwany próg podatkowy.

Można dopisać:

•Przychód za ten miesiąc lub narastająco - Jest to kwota brutto wynagrodzenia z innej firmy. Wpisana tu wartość będzie brana do wyliczeń przy ustaleniu podstawy składki emerytalnej i rentowej z zachowaniem limitu zawieszenia poboru ubezpieczeń.

Dane można uzupełnić bieżąco w każdym z miesięcy lub jedną kwotą narastająco do miesiąca obecnego (włącznie!).

Przykład

W marcu Pracownik przyniósł oświadczenie o przychodzie osiągniętym w innym zakładzie pracy.

W styczniu i lutym zarobił tam po 20 000 zł. W naszej firmie zarabia po 35 000 zł.

W poszczególnych miesiącach w pozycji „Przychód za ten m-c lub nar.” wpisujemy albo w każdy z tych miesięcy po 20 000 zł lub w lutym lub marcu narastająco 40 000 zł.

Uwzględnienie przychodu marcowego spowoduje całkowite zawieszenie płacenia składek społecznych. Dla systemu będzie to informacja, że brakująca kwota do limitu została uwzględniona w innej firmie.

•Dochód za ubiegły miesiące / miesiące - Jest to kwota wynagrodzenia brutto z innej firmy po odliczeniu kosztów uzyskania przychodu i ubezpieczenia społecznego po stronie pracownika. Wpływa na stawkę podatku dochodowego, jaka będzie stosowana, zgodnie z kwotami poszczególnych progów podatkowych.

Dane można uzupełnić bieżąco w każdym z miesięcy lub jedną kwotą narastająco do obecnego miesiąca (bez aktualnego miesiąca!). Zgodnie z zasadą przejścia na kolejny próg brane są pod uwagę dane narastająco od początku roku, od miesiąca następnego po przekroczeniu progu. Dla ustalenia narastającego dochodu z obu źródeł – służy pole automatycznie wyliczane przez program „Łączny dochód za ub. m-ce”, stanowiącego sumę pozycji „Dochód za ub. m-c/ m-ce” z każdego wpisanego miesiąca oraz pozycji wyliczonego „Dochód za ub. m-ce w firmie”.

Uwaga! Wpisanie w miesiącu przekroczenia dochodu z innych firm np. w marcu za marzec, to informacja dla systemu, że przejście na drugi próg podatkowy nastąpi już w tym miesiącu.

Przykład

We wrześniu 2017 r. firma zatrudniła pracownika ustalając wynagrodzenie brutto w wysokości 25 000 zł miesięcznie. Przed podpisaniem umowy z nowym zakładem pracy pracownik pracował w innej firmie, gdzie w 2017 r. osiągnął już dochód w wysokości 100 587 zł i przekroczył próg podatkowy.

Ponieważ pracownik złożył aktualnemu pracodawcy wniosek o zastosowanie wyższej stawki podatku, to przy obliczaniu zaliczki powinien on stosować już stawkę 32%. Osiągnięty dochód pracownika łączny w innej firmie wpisujemy więc w pozycję „Dochód za ubiegły m-c / m-ce”. W tym momencie stawka podatku zostaje zwiększona do 32%.

Uwaga! Dochód i przychód można wpisać tylko dla tych pracowników, którzy w Danych osobowych nie mają przypisanego jednego z zastrzeżonych typów: X, Y, U, UR i UD.

Pozostałe pola karty wynagrodzeń są wyliczane na podstawie wprowadzonych wcześniej informacji.

Wypłata

Wyświetlane są następujące dane:

Suma części od 1 do 4

Czyli łączna kwota wynagrodzenia:

•ub. społeczne - Kwota ubezpieczenia społecznego za dany miesiąc w części, jaką opłaca ubezpieczony,

•ub. zdrowotne - Kwota ubezpieczenia zdrowotnego za dany miesiąc w części, jaką opłaca ubezpieczony.

•zaliczka na podatek pobrana- Kwota podatku podlegająca wpłacie do Urzędu Skarbowego.

•inne potrącenia PPK- Kwota składki na Pracownicze Plany Kapitałowe za dany miesiąc w części przypadającej na pracownika.

Do wypłaty

Ukazuje się tu kwota, która pozostała po potrąceniu należnych składek i podatku, którą wypłaca się pracownikowi.

Wprowadzając dane widzimy, jak w części Podatek i Wypłata prowadzone są obliczenia.

Szczegóły dotyczące składek ZUS można sprawdzić wciskając przycisk Składki, który pokazuje zestawienie składek na wszystkie ubezpieczenia z wykazaniem podmiotów finansujących. Każda zmiana kwot lub znaczników na karcie wypłat ma natychmiastowy wpływ na wykazywane tu kwoty.

Aby wrócić do danych płacowych należy wcisnąć Szczegóły.

Rodzaj przychodu

Pojawia się dla umów ryczałtowych, umów zleceń i umów o dzieło.

Dla typu UR (umowa ryczałtowa) do wyboru jest:

•ryczałt do 200zł,

•dywidendy,

•ryczałt do 200zł z pracownikuem,

•wygrana w konkursach, grach

•przychody - art. 13 ustawy

•dochody z żeglugi morskiej

•odsetk

•należności licencyjne

•dochód z wykonywanych wolnych zawodów

•wynagrodzenie dyrektorów

•dochód z działności artystycznej lub sportowej

•dochód z emerytury lub renty

•inne dochody

•przychody - art. 29 ustawy

•przychody - art. 30 ustawy

•przychody - art. 30a ustawy

Dla typu U (umowa zlecenie) do wyboru jest:

•działalność artystyczna, literacka (art. 13 pkt 2)

•obowiązki społeczne lub obywatelskie (art. 13 pkt 5,6),

•biegli, inkasenci (art. 13 pkt 6),

•udział w organizacji osób prawnych (art. 13 pkt 7),

•umowy zlecenia i o dzieło (art. 13 pkt 8),

•kontrakt menadżerski (art. 13 pkt 9),

•prawa autorskie i inne prawa (art. 13 pkt 9),

•inne przychody (art.18),

•praktyki studenckie lub staże uczniowskie.

Klawisze funkcyjne

PRACA NAUCZYCIELSKA

Możemy w tym miejscu wskazać okresy i wymiary pracy nauczycielskiej.

Znajdują się tu wszystkie niezbędne elementy dzięki którym program wygeneruje raport RPA.

Można określić zakres dat oraz wymiar czasu pracy dla dwóch okresów pracy nauczycielskiej.

W zależności od zaznaczonych podległości brane są kwoty wynagrodzenia do różnych części raportu RPA.

I tak:

•do cz. III. B RPA idzie kwota z płac, gdy: zaznaczone jest E w podległościach oraz R - rok jest wypełniony i różny od roku systemowego,

•do cz. III. C RPA idzie kwota z płac, gdy: zaznaczone jest C w podległościach (oraz W w Danych osobowych) oraz R - rok jest wypełniony i różny od roku systemowego,

•do cz. III. D RPA idzie kwota z płac, gdy: wybrany jest kod składnika 60 oraz R - rok jest pusty lub taki sam, jak rok systemowy,

•do cz. III. E RPA idzie kwota z płac, gdy: wybrany jest kod składnika 60 oraz R - rok jest wypełniony i różny od roku systemowego,

•do cz. III. F RPA idą okresy i wymiary zajęć określone w [Praca nauczycielska].

KALKULATOR URLOPOWY

Możemy w tym miejscu wyliczyć wynagrodzenia za czas urlopu.

Znajdują się tu wszystkie niezbędne elementy dzięki którym program wyliczy należne świadczenia. Więcej w Kalkulatorze urlopowym.

KALKULATOR CHOROBOWO-ZASIŁKOWY

Z tego miejsca mamy możliwość wyliczenia wynagrodzenia za czas niezdolności do pracy.

Znajdują się tu wszystkie niezbędne elementy dzięki którym program wyliczy należne świadczenia. Więcej w Kalkulatorze zasiłkowo-chorobowym.

POPRZEDNI

Pozwala na przejście do obliczeń płac następnego pracownika z listy bez wychodzenia z okna edycyjnego.

W przypadku wypełniania obliczeń płac wszystkich pracowników pozwala zaoszczędzić czas i ułatwia pracę.

NASTĘPNY

Pozwala na przejście do obliczeń płac poprzedniego pracownika z listy bez wychodzenia z okna edycyjnego.

W przypadku wypełniania obliczeń płac wszystkich pracowników pozwala zaoszczędzić czas i ułatwia pracę.

POKAŻ SKŁADKI

Ukazane jest tu zestawienie wszystkich składek w rozbiciu na:

•źródła ich finansowania,

•podstawy od jakiej są wyliczane,

•kwot świadczeń do zwrotu,

•kwot jakie są przekazywane do ZUS

•a także kwoty zaliczki na podatek oraz łącznej kwoty do wypłaty.

WŁAŚCICIEL- DOCHODY DO ZDROWOTNEJ

Opcja dostępna jedynie dla osoby wprowadzonej w Danych osobowych z typem X. Wykazane są tu przychody i koszty brane do wyliczeń podstawy składki zdrowotnej. Poprzez przycisk [Aktualizacja] nanoszone są dane w tabeli w wybranym okresie. Jeżeli prowadzimy więcej niż jedną pozarolniczą działalność opodatkowaną na tych samych zasadach, składka na ubezpieczenie zdrowotne opłacana jest od sumy dochodów. Przychody i Koszty pobierane są z Księgi podatkowej w przypadki działalności opodatkowanej na zasadach ogólnych oraz z Ewidencji przychodów w przypadku opodatkowania ryczałtem ewidencjonowanym, wartości te można również wprowadzić ręcznie.

Po wykonaniu Aktualizacji wielkości Wzrostu magazynowego, zgodnie z udziałem procentowym trafiają do [Zestawienia obrotów i składek w Firmach] wg. zasad opisanych poniżej. Następnie jako łączna ich suma (tylko tych dodatnich) trafia do głównej tabeli do kolumny Wzrost mag.

Wartości remanentu początkowego i wartość na koniec miesiąca z remanentów z KPIR do wyliczeń różnicy brane są z zakładki Księga Podatkowa → Opcje → Remanenty. Różnica wyliczana jest tylko gdy została określona wartość na koniec miesiąca z remanentów z KPIR w miesiącu dochodu.

Od remanentu początkowego odejmowana jest wartość na koniec miesiąca z remanentów z KPIR. W sytuacji, gdy wartość remanentu początkowego jest mniejsza niż wartość na koniec miesiąca z remanentów z KPIR, dochód ulega zwiększeniu o powstałą różnicę remanentową. Jeżeli wartość remanentu początkowego jest większa niż wartość na koniec miesiąca z remanentów z KPIR, to dochód ulega zmniejszeniu o powstałą różnicę remanentową.

Jeżeli wartość na koniec miesiąca z remanentów z KPIR jest wyższa niż wartość remanentu początkowego, to nie jest uwzględniony w kalkulacji składki zdrowotnej. Uwzględniane są tylko kwoty, gdy wartość na koniec miesiąca z remanentów z KPIR jest niższa od remanentu początkowego.

Wzrost magazynowy do składki zdrowotnej liczony jest w zależności od wybranego ustawienia obliczania różnic remanentowych w Księga Podatkowa → Sumy → Ustalenie dochodu lub Podatek → Aktualizacja:

•w porównaniu do inwentaryzacji początkowej;

•w porówaniu do poprzedniej inwentaryzacji.

Dodatnia różnica z kolumny Wzrost magazynowy odejmowana jest od kwoty dochodu pomniejszonego o składki społeczne.

Korekty doch.- wprowadzamy korekty dochodu, które odejmowane są od dochodu do składki zdrowotnej np. przychody uzyskane w związku ze zbyciem środków trwałych, które były amortyzowane przed 2023 rokiem.

Skł. społ. zap.- pobierane z płac lub do uzupełnienia ręcznego składki społeczne.

Skł. społ. odl.- składka społeczna odliczana od dochodu, ograniczana do wielkości dochodu do skł. zdrowotnej.

Skł. społ nieodl.- różnica pomiedzy skł. zapłaconą a odliczoną. Zostanie przenisieona do odliczenia w kolejnych miesiącach, gdy wysokość dochodu do składki zdrowotnej na to pozwoli.

Wyliczoną podstawę dla składki zdrowotnej wprowadzamy poprzez przycisk [Wstaw do Płac]. Jeżeli podstawa zdrwotnego jest niższa od minimalnego wynagrodzenia, wówczas to ono pobierane jest jako podstawa.

Od lipca 2022 roku osoby rozliczających się podatkiem liniowym mają prawo skorzystać z odliczenia składki zdrowotnej. Odliczenie to jest objęte rocznym limitem, w 2025 roku tj. 12 900 zł. W tym celu należy wybrać [Zaksięguj do KUP], wywoła się wówczas okno z wyliczonymi dotychczas wartościami składki zdrowotnej. W zalezności od tego na jakim miesiącu aktualnie stoimy w Płacach, począwszy od stycznia mamy mozliwosc wyliczenia kwoty do odliczenia klikając [Pobierz do odliczenia w ...]. W ostatnim kroku w celu zaksięgowania wyliczonej kwoty należy wybrać [Zaksięguj].

Jeżeli w Danych Płatnika na zakładce "ZUS" w parametrze "Forma opodatkowania" zostanie wybrana opcja "Ryczałt ewidencjonowany" oraz zaznaczony został parametr "Deklaracja opłacania składek na podstawie przychodów za poprzedni rok", to składka zdrowotna zostanie policzona jako 9% od podstawy, którą będzie:

•60% przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w sektorze przedsiębiorstw w czwartym kwartale roku poprzedniego, włącznie z wypłatami z zysku, jeżeli przychody z działalności

gospodarczej za poprzedni rok nie przekroczyły 60 tys. zł,

•100% przeciętnego wynagrodzenia, jeżeli przychody z działalności gospodarczej za poprzedni rok przekroczyły 60 tys. zł i nie przekroczyły 300 tys. zł,

•180% przeciętnego wynagrodzenia, jeżeli przychody z działalności gospodarczej za poprzedni rok przekroczyły 300 tys. zł.

Dochód za poprzedni rok kalendarzowy należy wpisany w tabeli na zakładce "ZUS" danych płatnika w kolumnie "Kwota dochodu za poprzedni rok".

W tym przypadku składkę zdrowotną wyliczamy używając przycisku [Wylicz składkę], a następnie wprowadzmy poprzez [Wstaw do Płac]

Uwaga! Jeżeli w którymś miesiącu nastąpiło zawieszenie działalności i składka zdrowotna za ten miesiąc nie jest opłacana, należy kliknąć w pierwszą kolumnę tabeli, pojawi się wówczas w tym miejscu znak "zakazu wjazdu". Spowoduje to, że dochód do składki zdrowotnej, podstawa składki oraz składka zdrowotna wynosi 0zł, natomiast w miesiącu odwieszenia działalności podstawą skłądki zdrowotnej staje sie dochód miesiąca sprzed zawieszenia.

W sytuacji gdy przedsiębiorca prowadzi kilka rodzajów działalności i stosowane są różne formy opodatkowania, składkę na ubezpieczenie zdrowotne należy obliczyć osobno dla każdej z form podatkowych, od dochodu ustalonego odrębnie dla każdej z działalności.

Dodatkowo jeżeli właściciel firmy osiąga przychody niebędące przychodami z działalności gospodarczej np. posiada udziały w spółce komandytowej, czy jednoosobowej spółce z o.o. to zobowiązany jest on do obliczenia dodatkowej składki od podstawy wymiaru którą stanowi 100% przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w czwartym kwartale.

W związku z tym na potrzeby takiej sytuacji używamy w składnikach wynagrodzenia kodu 53- Pods. Ub. zdr. Inne

W polu kwota wprowadzamy podstawę wymiaru składki zdrowotnej dla drugiej działalności gospodarczej, natomiast w kolumnie R wybieramy jej rodzaj. Tak więc po rozwinięciu tej kolumny ukażą nam się następujące opcje:

1 – skala,

5 – liniowy,

9 – karta,

12 – ryczałt,

18 – bez formy.

Przedstawiona numeracja odpowiada konkretnym pozycjom na deklaracji DRA/ RCA. Wybierając z listy 5 -liniowy od wprowadzonej kwoty podstawy zostanie wyliczona składka zdrowotna w wysokości 4,9%, natomiast w pozostałych przypadkach w wysokości 9 %.

Rozliczenie stycznia 202X- rok składkowy 202Y- podstawą wyliczania składki zdrowotnej za styczeń jest dochód z grudnia ubiegłego roku. Zakładkę tę można uzupełnić ręcznie wprowadzając dochód do skł. zdrowtnej, podstawę skł. zdrowotnej oraz wyliczoną składkę zdrowotną. Dane te można również pobrać z tabeli Właścicel dochody do zdrowotnej wskazując ścieżkę do SKP ubiegłorocznego i klikając [Pobierz dane]. Dodatkowo na potrzeby odliczenia składki zdrowotnej dla liniowców wykazana w tym miejscu jest również składka zdrowotna za miesiąc grudzień.

Od 2023 roku każda osoba prowadząca pozarolniczą działalność i opłacająca składki na własne ubezpieczenie, po raz pierwszy zobowiązana jest do złożenia rocznego rozliczenia składki na ubezpieczenie zdrowotne. W tym celu w SKP okno Dochód do zdrowotnej zostało rozbudowane o zakładkę Rozliczenie roczne. W tym miejscu widoczna jest tabela zawierająca przychody, koszty, odliczone składki społeczne, dochód do składki zdrowotnej oraz wyliczona składka zdrowotna w poszczególnych miesiąch. Poniżej tabeli znajduje się wyliczenie rozliczenia rocznego, gdzie:

Dochód roczny= Razem Przychód - Razem Koszt - Razem Składka Społeczna Odl.

Roczna podstawa skł. zdrowotnej= Dochód roczny. Uwaga- Roczna podstawa wymiaru składki ustalona na podstawie dochodu nie może być niższa od minimalnej rocznej podstawy. Minimalna roczna podstwa stanowi iloczyn minimalnego wynagrodzenia obowiązującego na pierwszy dzień roku składkowego i liczby miesięcy podlegania ubezpieczeniu zdrowotnemu w roku kalendarzowym za który ustalany jest dochód do rozliczenia rocznego.

Składka zdrowtna od dochodu rocznego= 9% lub 4,9% dla liniowego * Roczna podstawa skł. zdrowotnej. W przypadku działalności opodatkowanej na zasadach ogólnych według podatku liniowego gdy roczną podstawę stanowi 12 m-cy * minimalne wynagrodzenie, stawka wynosi 9%.

Składka zdrowotna miesięczna= suma kolumny Składka Zdrowotna.

Niedopłata= Składka zdrowotna od dochodu rocznego – Składka zdrowotna miesięczna jeżeli kwota na plus.

Nadpłata= Składka zdrowotna od dochodu rocznego - Składka zdrowotna jeżeli kwota na minus.

W przypadku działalności opodatkowanej ryczałtem ewidencjonowanym wyliczenie rozliczenia rocznego wygląda nstępująco:

Dochód roczny = Suma Przychodów – Suma Składek społecznych.

Roczna podstawa skł. zdrowotnej= iloczyn miesięcy i kwoty X % przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w czwartym kwartale, gdzie w przypadku X weryfikowany jest Razem Przychód do którego progu zalicza się podstawę zdrowotnego i z niego ustalany jest %.

Składka zdrowotna od dochodu rocznego= Roczna podstawa skł. zdrowotnej* 9%.

Składka zdrowotna miesięczna= Suma Składek zdrowotnych.

Niedopłata= Składka zdrowotna od dochodu rocznego- Składka zdrowotna miesięczna jeżeli kwota na plus.

Nadpłata= Składka zdrowotna od dochodu rocznego- Składka zdrowotna miesięczna jeżeli kwota na minus.

Jeżeli w Danych Płatnika mamy wybrana opcję Deklaracja opłacania składek na podstawie przychodów za poprzedni rok, w zakładce Rozliczenie roczne widoczne będą dodatkowo 3 przyciski:

[Aktualizacja]- pobieranie danych do tabeli Rozliczenie roczne.

[Wylicz rozliczenie roczne]- klikając na tę opcję pojawi się okno do wpisania liczby miesięcy w roku kalendarzowym podlegającym ubezpieczeniu zdrowotnemu, po ich uzupełnieniu następuje wyliczenie.

[Anuluj]- zamknięcie okna Dochód do zdrowotnej.

Aby wstawić rozliczenie do deklaracji ZUS, przechodzimy do aktualnego programu SKP, zakładka Właściciel dochody do zdrowotnej → Roczne rozliczenie 202X i zaznaczamy Wstaw rozliczenie do deklaracji ZUS DRA/ ZUS RCA za m-c kwiecień. Klikamy na przycisk [Wybierz ścieżkę], wskazujemy folder zawierajacy zeszłoroczne dane płacowe, a następnie wybieramy [Pobierz dane].

Po zaznaczeniu Wstaw rozliczenie do deklaracji ZUS DRA/RCA za m-c kwiecień dostępne do zaznaczenia są poniższe opcje:

•W roku 202Y, stosowane było obniżenie składki na ubezpieczenie zdrowotne do wysokości zaliczki na podatek (art. 82 ust. 10 ustawy zdrowotnej)- opcja dostępna jedynie dla działalności opodatkowanej na zasadach ogólnych. Po jej zaznaczeniu uaktywnia się pozycja do wpisania kwoty należnego podatku za rok 202Y.

•Zmiana formy opodatkowania z ryczałtu na podatek wg skali- do wyboru mamy od stycznia 2022 lub lipca 2022. Po jej zaznaczeniu uaktywnia się przycisk [Rozliczenie roczne].

•Stosuj własne rozliczenie w przypadku stosowania kilku form opodatkowania- zaznaczenie tej opcji umożliwia wpowadzenie własnego rozliczenia [Własne rozliczenie].

Różnica remanentowa- Za pomocą przycisku [Pobierz różnicę z Księgi] pobierana jest różnica remanentowa do wyliczeń rocznej składki zdrowotnej

•w porównaniu do inwentaryzacji początkowej;

•w porówaniu do poprzedniej inwentaryzacji.

Uwzględnienie sprzedaży ŚT – opcja dostępna wyłącznie dla podatników prowadzących KPiR. Należy ją zaznaczyć, jeśli przedsiębiorca chce złożyć oświadczenie o wliczeniu przychodów ze sprzedaży środków trwałych oraz odpowiadających im kosztów uzyskania przychodów do podstawy składki na ubezpieczenie zdrowotne w rocznym rozliczeniu tej składki.

Po zaznaczeniu opcji aktywne stają się pola Przychód i KUP – przychód zostanie doliczony do dochodu rocznego, a KUP odjęty.

W celu automatycznego uzupełnienia danych można użyć przycisku [Pobierz z księgowań]. Funkcja ta wstawi w polu Przychód sumę zapisów z kolumn 7/8 KPiR z oznaczeniem Nie uwzględniaj w dochodzie do skł. zdrowotnej, a w polu KUP – sumę z kolumny 13 KPiR z tym samym oznaczeniem.

DIETY DO WYLICZEŃ

Dostępne tylko w przypadku gdy w Danych osobowych mamy zaznaczone Pracownik oddelegowany (Dane osobowe → Edytuj → Etat). Uruchomienie tego przycisku wywoła okno do wprowadzania parametrów 'hipotetycznej diety' służącej jedynie do obliczania podstawy składek na ubezpieczenie społeczne oraz kwoty wolnej od podatku.

Dietę wprowadzamy poprzez przycisk [Dodaj] i uzupełniamy Kraj docelowy, datę kursu walut który możemy pobrać za pomoca przycisku NBP oraz ilość dni delegacji. Wysokość diety przysługującej za czas przebywania za granicą zostanie wyliczona przez program na podstawie wpisanych parametrów. Możemy również wprowadzić ręcznie wyliczoną dietę zaznaczając "stosuj wartość wpisaną ręcznie".

Jeżeli wyliczona dieta ma być uwględniona w bieżącym rozliczeniu składek zaznaczamy "Uwzglednij w bieżącym miesiącu rozliczenia składek społecznych i podatku dochodowym"

Kwota wynagrodzenia powyżej prognozowanego przeciętnego wynagrodzenia (5 922 brutto w 2022 r.) jest wolna od składek ZUS.

Jeżeli przychód miesiąca wynosi mniej niż prognozowane przeciętne wynagrodzenie, składki obliczane są od kwoty faktycznego wynagrodzenia na dotychczasowych zasadch. Natomiast jeżeli osiągniete wynagrodzenie będzie większe, od kwoty przychodu odejmowane są kwoty wyliczonej diety. Jeżeli otrzymana kwota jest mniejsza niż przeciętne wynagrodzenie, wówczas podstawę wymiaru składek społecznych będzie stanowić kwota prognozowanego przeciętnego wynagrodzenia. Natomiast gdy jest ona wyższa od wynagrodzenia przeciętnego, składki oblicza się od uzyskanej kwoty (należne wynagrodzenie – diety).

WSTAW DO SKŁADNIKÓW PRZYCHÓD OD SKŁADEK PPK PRACODAWCY

Dostępne tylko w przypadku, gdy dany pracownik ma zaznaczone, że przystąpił do PPK (Dane osobowe → Edytuj → PPK → Data przystąpienia).

Składka PPK pracodawcy stanowi przychód dla pracowników i podlega opodatkowaniu w miesiącu przekazania wpłat na PPK do instytucji finansowej.

Należy określić, z jakiego miesiąca ma zostać pobrana wartość nieodpłatnego świadczenia w związku z uczestnictwem pracownika w PPK. Może być pobrana z miesiąca poprzedniego, bieżącego lub dowolnego.

Po wybraniu miesiąca wystarczy użyć [Wstaw]. Przychód od składki PPK pracodawcy zostanie wstawiony do wynagrodzenia z kodem 70.

Data wypłaty lub postawienia do dyspozycji

Opcja dostępna tylko i wyłącznie dla pracowników, którzy w danym miesiącu kończą 26 lat.

Jeżeli data wypłaty będzie mniejsza lub równa dacie ukończenia 26 roku życia wynikającej z daty urodzenia – zwolnienie będzie stosowane, jeżeli większa - zostanie naliczony podatek dochodowy.

Ubezpieczenie zdrowotne

Na sposób wyliczenia składki zdrowotnej mają wpływ takie parametry, ustawione w System - Parametry w zależności od aktualnie obowiązujących przepisów, jak:

•Ubezpieczenie zdrowotne całkowite,

•Ograniczanie składki na ubezpieczenie zdrowotne do wysokości zaliczki na podatek dochodowy,

Właściciel/osoba współpracująca

Właścicielowi i osobie współpracującej rejestrujemy wynagrodzenie tak, jak innym osobom z tym, że jako kwotę wynagrodzenia wpisujemy kwotę będącą aktualną podstawą do wyliczenia składek ZUS.

Od 1 kwietnia 2003 zmieniono zasady opłacania składki zdrowotnej przez osoby prowadzące działalność gospodarczą i osób współpracujących. Obecnie, inna jest podstawa naliczania składek na ubezpieczenia społeczne (Emerytalne, Rentowe, Chorobowe, Wypadkowe), a inna jest podstawa naliczania składki na ubezpieczenie Zdrowotne.

W programie SKP® wymóg ten możemy zrealizować wpisując w punkcie płace i ZUS dwa składniki wynagrodzenia:

•Pierwszy składnik - kod 51 z kwotą podstawy ubezpieczeń społecznych. Dla tego składnika zaznaczamy tylko pola: E i C.

•Drugi składnik - kod 52 z kwotą podstawy ubezpieczenia zdrowotnego. Dla tego składnika zaznaczamy tylko pole: Z.

Przypominamy, że nową pozycję w składnikach wynagrodzeń uzyskamy klikając przycisk [+] znajdujący się nad tabelą wynagrodzeń, z prawej strony, lub klikając klawisz [Insert] z klawiatury.

Umowa zlecenia, umowa o dzieło

Pracownika zatrudnionego na umowę zlecenia lub o dzieło rejestrujemy w danych osobowych z typem UZ lub UD.

Również, jeżeli jest to nasz pracownik zatrudniony na umowę o pracę, rejestrujemy go ponownie, jako wykonującego zlecenie.

Jest to związane z innym sposobem liczenia kosztów i podatku.

Jeżeli wprowadzamy zlecenie dla naszego pracownika, PIT 11 zostanie dla niego wykonany raz, łącząc wynagrodzenie z tytułu umowy o pracę i zlecenia.

Umowa zlecenia, umowa o dzieło ryczałtowa

Jeżeli wynagrodzenie pracownika z tytułu umowy zlecenia lub o dzieło nie przekracza kwoty wskazanej w danym roku, jako wynagrodzenie objęte podatkiem w formie ryczałtu rejestrujemy jako typ UR.

Dla tej osoby wypełniany jest PIT 8A.

Dla umowy ryczałtowej można zaksięgować wygrane w konkursach, grach opodatkowanych stawką 10% . Przychody te ujęte będą w PIT-8AR w wierszu 2.

Wynagrodzenie z tytułu tej umowy nie jest sumowane do wynagrodzeń z innych tytułów.